Polskie Wytwórnie Podkładów Strunobetonowych w Mirosławiu Ujskim, Suwałkach, Goczałkowie i Bogumiłowicach zajmują się wytwarzaniem
Polskie Wytwórnie Podkładów Strunobetonowych w Mirosławiu Ujskim, Suwałkach, Goczałkowie i Bogumiłowicach zajmują się wytwarzaniem podkładów kolejowych, podrozjazdnic i płyt przejazdowych, a swoją produkcję przeznaczają blisko w 100% na rzecz utrzymania nawierzchni kolejowej. Stąd kondycja ekonomiczno-finansowa każdej z tych wytwórni w bezpośredni sposób wynika z wielkości zamówień Polskich Kolei Państwowych, a tym samym zakresu przeprowadzanych moderni-zacji nawierzchni kolejowej. W następstwie drastycznych ograniczeń zamówień na dostawy kolejowych podkładów i podrozjazdnic strunobetonowych w 1998 r. na linie magistralne Wytwórnie Podkładów Strunobetonowych w Goczałkowie, Mirosławiu Ujskim i Suwałkach utraciły możliwości spłaty zobowiązań z tytułu obsługi kredytu Banku Światowego - odpożyczonego od przedsiębiorstwa Polskie Koleje Państwowe - i tym samym zostały postawione w stan skrajnego niedoboru środków finansowych.
Dyrekcja Generalna PKP określa niezbędne potrzeby wymiany podkładów na 1800 tys. szt. rocznie. Zamawia ok. 1/3 tej wielkości. W porównaniu do określonych za normalne ilości wymiany nawierzchni kolejowej, tj. ok. 1000 do 1200 km rocznie i uznawanych za katastrofalnie niskie ok. 500 km rocznie - zamówienia na rok 1998 na dostawy podkładów strunobetonowych wystarczają jedynie na wymianę 100 km linii magistralnych i pierwszorzędnych, co stanowi poziom kilkakrotnie niższy aniżeli w 1997 r. Znaczy to, że ilość zamówień na 1998 r. jest niższa o ponad 67% w porównaniu do roku 1997, kiedy zamówienia określone zostały na poziomie progu rentowności produkcji. Aktualny poziom zamówień, oscylujący w ilości ok. 15% zdolności produkcyjnych na dostawy podkładów i podrozjazdnic, spowodował utratę zdolności do samofinansowania działalności trzech najbardziej tym dotkniętych wytwórni, tj. w Mirosławiu Ujskim, Goczałkowie i Suwałkach.
Obecne zaległości w wymianie nawierzchni dróg kolejowych są oceniane na ok. 8800 km i na ok. 11 000 rozjazdów, co odpowiada ilości ok. 15 mln szt. podkładów i 11 000 doborów podrozjazdnic. W tych okolicznościach łączny poziom progu rentowności rocznej produkcji wytwórni w Mirosławiu Ujskim, Goczałkowie i Suwałkach powinien wynosić ok. min. 600 tys. sztuk podkładów typu Ps93/Ps94 i ok. min. 300 doborów podrozjazdnic typu SP93, co wystarczy na dokonanie wymiany ok. 350 km rocznie nawierzchni linii magistralnych.
Wyżej wymienione wytwórnie otrzymały swego czasu gwarancje od dyrekcji generalnej, że wielkość zamówień kierowanych do wytwórni umożliwi im spłatę zaciągniętych w Banku Światowym kredytów na linie technologiczne. Wytwórnie dotrzymały wszystkich zobowiązań przygotowując i realizując modernizację technologii wytwarzania w terminach uzgodnionych z przedsiębiorstwem PKP, zapewniając dostawy podkładów i podrozjazdnic strunobetonowych na wysokim, europejskim poziomie jakości i ilościach uzgodnionych z PKP. Obecnie przedsiębiorstwo PKP egzekwuje w pełni i w pełnej wysokości spłaty rat kapitałowych i odsetek kredytowych Banku Światowego, natomiast nie respektuje zakładanych wielkości sprzedaży podkładów i podrozjazdnic strunobetonowych, a ponadto zalega z należnościami wobec wytwórni za zrealizowane zamówienia. Dramatyczna sytuacja ekonomiczna wytwórni, jak i logika postępowania skłania je do uruchamiania produkcji równoległej dla odbiorców innych niż Polskie Koleje Państwowe. Każde jednak uruchomienie nowej produkcji wymaga nakładów inwestycyjnych na niezbędne oprzyrządowanie, a na to wytwórnie nie mają żadnych środków.
W związku z powyższym pragnę panu ministrowi zadać następujące pytania:
1. Czy podziela pan minister zawartą w interpelacji ocenę stanu faktycznego sytuacji polskich wytwórni strunobetonowych?
2. Czy planuje pan minister działania zmierzające do weryfikacji budżetu państwa w zakresie zwiększenia nakładów na modernizację linii kolejowych celem zapobieżenia dalszej degradacji tychże linii w Polsce?
3. Jakie planowane są działania Ministerstwa Transportu i Gospodarki Morskiej zmierzające do natychmiastowego wywiązania się przedsiębiorstwa PKP z zaległych należności względem wytwórni?
4. Czy tak w przeszłości, jak i obecnie prowadzony był import podkładów kolejowych i podrozjazdnic z zagranicy?
5. Jakie działania zamierza pan minister podjąć celem zwiększenia przez przedsiębiorstwo PKP zamówień do wysokości odpowiadającej uzyskaniu przez wytwórnie co najmniej rentowności?
6. Czy nie uważa pan minister za słuszne i pilne wynegocjowanie uruchomienia dodatkowej karencji w spłacie zobowiązań z tytułu obsługi Banku Światowego do czasu uzyskania zamówień z przedsiębiorstwa PKP na poziomie umożliwiającym uzyskanie przez wytwórnie rentowności produkcji i spłaty przez przedsiębiorstwo PKP dotychczasowych zobowiązań?
7. Czy zdaniem pana ministra uzasadniony jest postulat wytwórni, aby ze względu na niedotrzymywanie umów i terminów przez przedsiębiorstwo PKP nie obciążać wytwórni różnicami kursowymi z tytułu spłaty rat kapitałowych i odsetek zaciągniętych w Banku Światowym?
8. Czy przygotowywany jest wieloletni plan moderni-zacji nawierzchni kolejowej w Polsce, umożliwiający długoterminowe zaplanowanie dostaw materiałów nawierzchni?
Poseł Adam Stanisław Szejnfeld
Piła, dnia 10 października 1998 r.