Kuratorzy sądowi pracują w wydziałach karnych i rodzinnych. Sprawują oni dozory orzeczone przez sąd
Kuratorzy sądowi pracują w wydziałach karnych i rodzinnych. Sprawują oni dozory orzeczone przez sąd w sprawach karnych, opiekuńczych, alkoholowych, rodzin zastępczych i ubezwłasnowolnionych (dozory samoistne, tymczasowe i na zlecenie sędziego), przeprowadzają wywiady środowiskowe na zlecenie sądu.
Od 1 września 1998 r. w myśl nowego Kodeksu karnego kuratorzy mają obowiązek przeprowadzać wywiady środowiskowe na zlecenie prokuratury i Policji w toku postępowania przygotowawczego. Dodatkowo kuratorzy mają obowiązek pomagać podopiecznym w znalezieniu pracy, szkoły, czasami mieszkania, przeprowadzają rozmowy profilaktyczne z członkami rodzin podopiecznego.
Poszerzenie obowiązków kuratora, jakie narzucił nowy Kodeks karny, nie idzie w parze z zapewnieniem odpowiednich środków oraz obsady kadrowej do realizacji tych zadań. W związku z tym praca kuratora sądowego ogranicza się do wykonywania wyłącznie wywiadów środowiskowych na zlecenie sądu lub innych instytucji. Tym samym prestiż zawodu kuratora znacznie się obniżył. Wynagrodzenia są niskie i nieadekwatne do wysiłku wkładanego przez kuratorów w wykonywanie swoich obowiązków. Brak jest również aktów prawnych o randze ustawy, które by regulowały wszelkie aspekty kurateli sądowej, natomiast rozporządzenia wykonawcze są formułowane bez zasięgania opinii kuratorów, w wyniku czego są niespójne i niewykonalne (np. projekt rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie organizacji kuratorskiej służby sądowej z dnia 30 maja 1998 r.). Poza tym kuratorzy autentycznie narażają swoje życie i zdrowie, nie mając żadnych zewnętrznych atrybutów władzy czy możliwości stosowania przymusu.
W związku z powyższym kieruję do pani minister następujące pytania:
Co robi Ministerstwo Sprawiedliwości dla stworzenia kuratorom godziwych warunków pracy i płacy?
Kiedy zostanie opracowana ustawa statuująca zawód kuratora i jego autonomię?
Czy jest przewidziane przyznanie kuratorom ekwiwalentu za odzież, środki transportu i dokształcanie się?
Poseł Wiktor Osik
Warszawa, dnia 17 listopada 1998 r.