Szanowny Panie Ministrze! Artykuł 54.1. ustawy o pomocy społecznej stanowi iż ˝osobie wymagającej całodobowej
Szanowny Panie Ministrze! Artykuł 54.1. ustawy o pomocy społecznej stanowi iż ˝osobie wymagającej całodobowej opieki z powodu wieku, choroby lub niepełnosprawności, niemogącej samodzielnie funkcjonować w codziennym życiu, której nie można zapewnić niezbędnej pomocy w formie usług opiekuńczych, przysługuje prawo do umieszczenia w domu pomocy społecznej˝. Zadania domu pomocy społecznej precyzuje art. 55 przedmiotowej ustawy: ˝Dom pomocy społecznej świadczy usługi bytowe, opiekuńcze, wspomagające i edukacyjne na poziomie obowiązującego standardu, w zakresie i formach wynikających z indywidualnych potrzeb osób w nim przebywających, zwanych dalej mieszkańcami domu˝. Jedną z kategorii pensjonariuszy stanowią osoby niepełnosprawne i przewlekłe chore somatycznie, a z tego powodu znacznie częściej niż pozostali ubezpieczeni korzystają one z różnorodnych usług medycznych, wymagają też niejednokrotnie stałej opieki lekarskiej.
Dom pomocy społecznej jednakże nie jest świadczeniodawcą w rozumieniu art. 5 pkt 41 ustawy o świadczeniach zdrowotnych finansowanych ze środków publicznych. Realizacja tych świadczeń wynikających z ubezpieczenia zdrowotnego musi obciążać podmioty zewnętrzne. Świadczenia podmiotów zewnętrznych w ogólnym rozliczeniu okazują się droższe niż prowadzona wcześniej stała opieka lekarska realizowana bezpośrednio w domu pomocy społecznej. Należy dodać, że wiele domów pomocy społecznej położonych jest w gminach, gdzie skorzystanie ze świadczeń oferowanych przez podmioty zewnętrze jest bardzo utrudnione, choćby ze względu na odległość.
Ponadto art. 58.1 ustawy o pomocy społecznej stanowi, iż ˝wydatki związane z zapewnieniem całodobowej opieki mieszkańcom oraz zaspokajaniem ich niezbędnych potrzeb bytowych i społecznych w całości pokrywa dom pomocy społecznej.(...) Dom pomocy społecznej może pokryć wydatki ponoszone na niezbędne usługi pielęgnacyjne w zakresie wykraczającym poza uprawnienia wynikające z przepisów o powszechnym ubezpieczeniu w Narodowym Funduszu Zdrowia.˝. Powoduje to sytuację, w której dyrektorzy domów pomocy społecznej pokrywają koszty usług pielęgniarskich i rehabilitacyjnych z funduszy placówek finansowanych w dużym stopniu z wpłat mieszkańców domów pomocy społecznej, członków rodzin czy jednostek samorządu terytorialnego. Tym samym muszą korzystają ze środków, które z założenia przeznaczane powinny być na inne cele.
Z braku własnych środków mieszkańcy domów pomocy społecznej są pozbawieni dostępu do niezbędnych im świadczeń, zwłaszcza pielęgniarskich. Powoduje to ogólne rozczarowanie ideą domu pomocy społecznej jako jednostki niebędącej w stanie zapewnić pełnowymiarowej opieki.
Przekłada to się na zwiększone zainteresowanie umieszczeniem chorej osoby w zakładach opieki zdrowotnej długoterminowej, gdzie przedmiotowe świadczenia są finansowane przez NFZ - nie powodując dodatkowego obciążenia finansowego dla pacjentów, ich rodzin oraz finansujących domy pomocy społecznej gmin. Nie wszystkich pensjonariuszy domów opieki społecznej można jednak zakwalifikować do opieki długoterminowej.
Mając powyższe na uwadze, proszę o odpowiedź na następujące pytania:
1. Jakie działania zamierza podjąć minister, aby ułatwić dostęp do świadczeń rehabilitacyjnych i pielęgniarskich pensjonariuszom domów pomocy społecznej?
2. Czy rozważana jest możliwość stworzenia odrębnej kategorii zakładów opieki zdrowotnej w obrębie domów pomocy społecznej, nastawionych na tę właśnie grupę pacjentów?
Z poważaniem
Poseł Jolanta Szymanek-Deresz
Warszawa, dnia 22 lutego 2007 r.