Szanowny Panie Premierze! Ustawa z dnia 26 kwietnia 2007 r. o zarządzaniu kryzysowym (Dz.
Szanowny Panie Premierze! Ustawa z dnia 26 kwietnia 2007 r. o zarządzaniu kryzysowym (Dz. U. z 2007 r., Nr 89, poz. 590) określa organy właściwe w sprawach zarządzania kryzysowego, ich zadania, jak również zasady ich finansowania.
W artykułach 17-20 ustawy wskazano cały szereg zadań, które mają być realizowane przez odpowiednio starostę, jako przewodniczącego zarządu, jak również wójta, burmistrza, prezydenta miasta jako organ wykonawczy samorządu gminnego. W związku z czym konieczne jest dokonywanie szeregu wydatków bieżących, jak również zabezpieczenie w budżetach tych jednostek samorządu terytorialnego odpowiednich środków na realizację ewentualnych zadań z zakresu zarządzania kryzysowego.
Finansowanie zadań z zakresu zarządzania kryzysowego zostało przez ustawodawcę uregulowane w art. 26 ustawy o zarządzaniu kryzysowym.
Zgodnie z nim finansowanie nowych zadań nakładanych przez ustawę (w szczególności związanych z powołaniem i działalnością powiatowych centrów zarządzania), powinno następować z budżetów gmin i powiatów jako ich zadanie własne. Jednak za zwiększeniem zakresu zadań nie poszło zwiększenie dochodów budżetowych tychże jednostek.
Zgodnie z kolei z art. 26 ust. 4 zobowiązano samorządy do tworzenia w swych budżetach rezerwy celowej na realizację zadań własnych z zakresu zarządzania kryzysowego w wysokości do 1% bieżących wydatków budżetu jednostki samorządu terytorialnego, pomniejszonych o wydatki inwestycyjne, wydatki na wynagrodzenia i pochodne oraz wydatki na obsługę długu.
Co prawda, przewidziano w art. 26 ust. 5 przedmiotowej ustawy możliwość dofinansowania samorządowych wykonywania zadań własnych samorządu terytorialnego z zakresu zarządzania kryzysowego, ale jest to fakultatywne i nie gwarantuje otrzymania dotacji celowej.
W sytuacji powyższej realne jest zagrożenie, że wiele jednostek samorządu terytorialnego, ze względu na swą trudną sytuację finansową, nie będzie w stanie prawidłowo wykonywać nowych zadań. Dodatkowe bowiem obciążenie samorządów zadaniami spowoduje w wielu przypadkach, że nie będą one w stanie wygospodarować w swych budżetach dodatkowych środków na funkcjonowanie centrów zarządzania kryzysowego, w tym na zapewnienie właściwej obsady kadrowej dla zabezpieczenia całodobowych dyżurów, zakup sprzętu i pokrycie innych kosztów związanych z ich utrzymaniem.
Należy wskazać, że zgodnie z artykułem 9 ust. 1 i 2 Europejskiej Karty Samorządu Terytorialnego z dnia 15 października 1985 r. (Dz. U. z 1994 roku, Nr 124, poz. 607) jednostki samorządu terytorialnego mają prawo do posiadania wystarczających zasobów finansowych, których wysokość powinna być dostosowana do przyznanych im przez konstytucję i prawo zadań.
Również art. 167 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r., odnosząc się do finansowania działalności jednostek samorządu terytorialnego, nakazuje ustawodawcy zapewniać jednostkom samorządu terytorialnego udział w dochodach publicznych odpowiednio do przypadających im zadań. Ponadto wskazuje, że zmiany w zakresie zadań i kompetencji jednostek samorządu terytorialnego następują wraz z odpowiednimi zmianami w podziale dochodów publicznych.
W świetle wskazanych regulacji należy uznać, że art. 26 ustawy o zarządzaniu kryzysowym narusza rażąco art. 167 ust 1 i 4 konstytucji i jest sprzeczny z art. 9 ust. 1 i 2 Europejskiej Karty Samorządu Terytorialnego.
W związku z powyższych proszę Pana Ministra o odpowiedź na następujące pytania:
1. Czy Rada Ministrów zamierza wystąpić z inicjatywą ustawodawczą w celu dokonania zwiększenia dochodów jednostek samorządu terytorialnego stosownie do zakresu nowych zadań własnych realizowanych przez nie, na mocy ustawy o zarządzaniu kryzysowym, a tym samym do uzgodnienia treści art. 26 ustawy o zarządzaniu kryzysowym z przepisami konstytucji?
2. Wedle jakich kryteriów, w obecnym stanie prawnym, będą przydzielane dotacje celowe dla jednostek samorządu terytorialnego na realizację zadań własnych z zakresu zarządzania kryzysowego?
3. Wedle jakich zasad ma być określana wielkość rezerwy celowej przewidzianej w art. 26 ust. 4 ustawy o zarządzaniu kryzysowym, która ma wynosić w budżetach jednostek samorządu terytorialnego do 1% bieżących wydatków budżetu jednostki samorządu terytorialnego, pomniejszonych o wydatki inwestycyjne, wydatki na wynagrodzenia i pochodne oraz wydatki na obsługę długu?
Z poważaniem
Poseł Włodzimierz Stępień
Kielce, dnia 17 lipca 2007 r.